Jan henryk dabrowski wodz legionow polskich we wloszech

Napoleońskie rocznice: 30 grudnia 1798, 1799, 1812 i 1813 roku

Arsenał 1795-1815 Leave a Comment

Jan Henryk Dąbrowski Wódz Legionów Polskich we Włoszech

Stary rok żegnamy kartą z kalendarza przypadającą na 30 grudnia i rozliczne rocznice, z których pierwsza, zdobycie Gaety jest jedną z piękniejszych kart na szlaku Legionów Polskich we Włoszech. Kolejne, niestety wiążą się z bardziej dramatycznymi dla nas wydarzeniami

30.12.1798 r.: Zdobycie Gaety

GAETA, port i twierdza w środkowych Włoszech, w prowincji Caserta, należącej w czasach napoleońskich do Królestwa Neapolu, uważana za jedną z najsilniejszych twierdz Europy. Fortecę założono w celu obrony wybrzeża przed napadami korsarzy i uchodziła za niezdobytą, ale tylko od strony morza. 30 XII 1798 została opanowana praktycznie bez walki przez żołnierzy Legionów Polskich, którzy zdobyli tam 70 dział i 22 moździerze oraz 20 tys. sztuk broni. Zatrzymano w porcie 12 statków neapolitańskich ze zbożem i 50 jednostek innych bander. Komendantem francusko-polskiego garnizonu został szef 1 bat. Szymon Białowiejski. W 1806 korpus Masseny ponownie oblegał Gaetę, która kapitulowała 18 VII, nie doczekawszy się angielskiej pomocy z Sycylii. W 1815 roku broniła się tu załoga złożona z żołnierzy neapolitańskich wiernych Napoleonowi, pod dowództwem gen. Beganiego. Oblegał ją austriacki generał von Lauer, którego od strony morza wspierała flota ang. Załoga twierdzy odrzuciła wielokrotne wezwania do kapitulacji, mimo śmierci Murata i klęski cesarza pod Waterloo. Obrona przeciągnęła się do 8 VIII. W wyniku dużych strat, mając już tylko 800 ludzi, Begani zdecydował się złożyć broń, ale uzyskał honorowe warunki kapitulacji. Gaeta była jedną z ostatnich twierdz, które opuściły trójkolorową flagę francuską.

30.12.1799 r.: Turcy zajmują Al-Arisz

Al-Arisz, miasto we wschodnim Egipcie, opanowane 20 lutego 1799 r. przez Francuzów w początkach wyprawy do Syrii. 23 stycznia 1800 r. podpisano tu konwencję między Francją a Turcją o ewakuacji z Egiptu francuskiej Armii Wschodu. Wojska te miały być przewiezione do Francji na okrętach angielskich. Rząd w Londynie odrzucił jednak konwencję i działania wojenne wznowiono.

31.12.1812 r.: Konwencja w Taurogach. Pruski korpus generała Yorcka przechodzi na stronę Rosji.

Taurogi, miasto na zachodniej Litwie, od 1793 należące do Rosji, gdzie 21 czerwca car Aleksander I podpisał rozejm z Francją, będący wstępem do rokowań pokojowych w Tylży. 30 grudnia 1812 r. pruski generał Yorck podpisał tu konwencję na mocy której podelgłe mu oddziały, wchodzące do tej pory w skład 10 korpusu Wielkiej Armii, zobowiązały się przez dwa miesiące zachować neutralność w dalszych działaniach wojennych, w rzeczywistości jednak przechodziły na stronę Rosji i uważane już były za jej sojusznika. Konwencję oficjalnie potępił król Fryderyk Wilhelm III, choć potajemnie pochwalał podjęte w różnych częściach Prus zbrojenia przeciwko Francji. Był to początek pruskich działań przeciwko Napoleonowi, potwierdzony konwencją w Kaliszu.

31.12.1813 r. – Austriacy wkraczają do Szwajcarii.

[Źródło: „Encyklopedia Wojen Napoleońskich”, Robert Bielecki]