[adamo]

Francja nie czuła się bezpiecznie, gdy Aleksander rozbudowywał armię, a Rosja obawiała się, że będzie kolejna ofiarą "boga wojny".

Tutaj piszcie: Czy wyprawa na Moskwę była największą klęską Napoleona czy w jakimś stopniu była sukcesem?
Postaram sie na to pytanie odpowiedzieć jako pierwszy.

Przeskoczę parę faktów i zacznę od tego jak Napoleon wkroczył do podpalonej przez Rosjan Moskwy.
W opuszczonym przez ludność i spalonym mieście żołnierze nie mogli znaleźć schronienia i odpoczynku a już w październiku zaczęły sie pierwsze mrozy. Z powodu braku żywności i zimowej odzieży "Wielka Armia" rozpoczęła odwrót. Rosjanie planowali rozbić armię francuską podczas przeprawy przez rzekę Berezynę. Po udanym manewrze Napoleona, który spowodował rozdzielenie wojsk rosyjskich, polscy i francuscy saperzy pod ogniem artylerii rosyjskiej zbudowali przeprawę przez rzekę. Na drugi brzeg udało sie przedostać prawie 50 tys. żołnierzy których ostatni oddział V Korpusu Armii, w całości składał się z wojsk polskich pod dowództwem księcia Józefa Poniatowskiego.

Podsumowując:
Dzięki męstwu i zdyscyplinowaniu polaków przeprawa nie zamieniła sie w krwawą rzeź.
Napoleon w eskorcie polskich szwoleżerów udał sie do Francji, aby utworzyć nową armię.
Mimo ogromnych strat uważam że Napoleon i tak odniósł zwycięstwo.

[Koroniarz]

[gwain]

Czasami zastanawiam się, co się stało z tą osławioną intuicją Napoleona jako "boga wojny" , która w końcu go zawiodła. Po co w tak głupi sposób dał się wciągnąć w głąb Rosji? Zapomniał jaki tam klimat? Wybrał na marsz fatalną porę roku. Co on myślał, że ciągnąc za sobą tak wielką armię przemaszeruje do Moskwy i z powrotem w jeden miesiąc? Moskwa to było preludium do wszystkich plag egipskich, które miały spaść na cesarza. Myślę, że dzięki odwadze Neya (mojego faworyta ) i zdyscyplinowaniu arriergardy to wszystko nie miało jeszcze bardziej tragicznego końca.

[adamo]

Cytat:

Nie widzę tu zwycięstwa

Samo stworzenie tak potężnej armii było w jakimś stopniu sukcesem Napoleona.
Może zbyt wielka ambicja, podsycony wcześniejszymi zwycięstwami myślał, że może zająć Moskwę tylko za pomocą silnej armii i pewność siebie spowodowała że ostatecznie była to klęska.

Michał Kutuzow zastosował taktykę "spalonej ziemi" , polegającą na ciągłym wycofywaniu się, unikaniu walnej bitwy i niszczeniu w wojnie podjazdowej małych oddziałów wroga. Na drodze marszu armii napoleona palono wioski, zboże na polach i niszczono wszystko, co mogło się przydać maszerującym na Moskwę wojskom. również na wskutek chorób, głodu i licznych dezercji, zwłaszcza z oddziałów niemieckich i włoskich sojuszników Francji wielka Armia stopniała do 150tys. żołnierzy. Mróz również dał się we znaki żołnierzom.

Car Aleksander I niezadowolony z takiego sposobu prowadzenia wojny, nakazał feldmarszałkowi Kutuzowowi wydanie bitwy w obronie stolicy. Obie armie starły się pod Borodino. W krwawej trzydniowej bitwie zginęło 28tys. Francuzów i ich sojuszników oraz 58 tys. Rosjan, lecz w decydującym momencie bitwy Napoleon "zawahał się" i nie wysłał do boju oddziału swojej gwardii. W ten sposób mógł zetrzeć w pył armie Kutuzowowa co z pewnością odbiło by się na morałach całej armii rosyjskiej. Co prawda wygrał Napoleon tę bitwę, lecz jego armia była zbyt osłabiona, że pozwoliła przeciwnikowi na spokojny odwrót.

Mimo tych wszystkich przeciwności losu Napoleon dotarł do Moskwy ale niestety była już w płomieniach.

[Krzysztof Polak]

Pozwolę sobie i ja zabrać głos.

Nie mogę się absolutnie zgodzić ze zdaniem Adamo, wedle którego kampania 1812 roku zawiera w sobie elementy sukcesu. Już mówię dlaczego

- utworzenie armii jako sukces. Samo tworzenie armii, jako takiej, niezwykle rzadko jest celem samym w sobie, najczęściej służy innemu celowi, niekoniecznie wojnie (vide Fryderyk Wilhelm I). W Przypadku 1812 roku Wielka Armia została zorganizowana jako narzędzie mające wykonać określone zadanie operacyjne/strategiczne. Biorąc pod uwagę wszystkie słabości, niedociągnięcia a także ewidentne błędy w czasie organizacji tej armii - "sukces" wydaje się tu wątpliwy, z pewnoscią nie na miarę talentu i sławy wodza oraz postawionych przed WA zadań.

- Cel kampanii. Celem strategicznym Napoleona było wymuszenie droga militarną efektów politycznych - powrotu Rosji do systemu blokady kontynentalnej, uznanie supremacji Francji w Europie Zachodniej, ewentualnie także Centralnej. Cel ten zamierzał Cesarz osiągnąc ten cel niszcząc armie rosyjską w kolejnych walnych bitwach by z pozycji siły wymusić ustepstwa Aleksandra. Jak wiemy cel nie został osiągnięty, przeciwnie, strategicznym i ostatecznym efektem kampanii 1812 roku stał się upadek Napoleona dwa lata później.

- działania operacyjne. Napoleon kilkukrotnie planował i wprowadzał w życie kolejne plany operacyjne, mające doprowadzić do pobicia i zniszczenia armii rosyjskich. Żaden z tych manewrów nie powiódł się (manewry; wileński, witebski, smoleński). Po Smoleńsku aż do walk odwrotowych brak idei operacyjnej, jest to dość prymitywny pościg i próba dopadnięcia wroga. W trakcie odwrotu mamy próbę tak naprawdę jedną(!) próbę manewru operacyjnego - udaną operację berezyńską. Miała ona doniosłe znaczenie strategiczne (wyjście Cesarza i armii z okrążenia, zachowanie możliwości dalszej walki) ale nie odmieniła ona losów wojny i kampanii 1812.

- taktycznie Cesarz i jego dowódcy odniesli sporo sukcesów, mn. pod Sołtanówką, Smoleńskiem, Walutino, Borodino. Nie były to jednak sukcesy na miarę oczekiwań, a znacznie poważniejsze sukcesy taktyczne, nieraz o znaczeniu niemal operacyjnym (Ostrowno, Tarutino) czy wręcz strategicznym (Małojarosławiec, Krasne) odnieśli Rosjanie.

Praktycznie w żadnym z elementów składających się na kampanię 1812 roku nie udało się Cesarzowi osiągnąć pełnego powodzenia, w rachunku ostatecznym poniósł klęskę całkowitą. Inne przegrane kampanie 1813 i 1814 nie mogą tu być"kontrpartnerem" Napoleon podejmując je miał nieporównanie gorszą sytuację ogólną, gdy w 1812 roku, mimo kłopotów hiszpańskich i gospodarczych sytuacja ta była nieporównanie lepsza, niemal nie stwarzająca ograniczeń planistycznych.

Ufff, no to się wymądrzyłem... sorrki za to, ostatnio przesiąkam manierą akademicką

[Darek]

Podobnie było z logistyką. Tabory nie radziły sobie z transportem zapasów prowiantu. Armia została praktycznie pozbawiona dostaw, więc żyli kosztem miejscowej ludności. A taki sposób prowiantowania się bynajmniej nie powodował wybuchu miłości do Napoleona.
No i kwestia propagandy, jeżeli Cesarz ogłosił wybuch II wojny polskiej, dlaczego nie zgromadził nad granicami w magazynach broni i mundurów dla rzeszy ochotników do nowo-erygowanych jednostek polsko-litewskich? Chyba sam nie miał wiary w to co mówił.

[szwoleżer]

Czołem!

[bavarsky]

Witajcie!
Mój pierwszy post

Wojna z Rosją 1812 roku nie stała by się katastrofą dla wojsk Napoleona gdyby nie ten wielki (cytując Kukiela z Wojny 1812 roku) „śmiertelny hazard”, który owładną Cesarzem tuż po Smoleńsku, a konkretniej nieudolnie poprowadzonego ataku przez VIII westfalski korpus Junota na pozycje 1. Armii Zachodniej pod wodzą Baggowuta pod Walutyną Górą.
I aż cytować się chce H. Brandta z jego wspomnień „Moja służba w Legii Nadwiślańskiej”:
„...Junot usiłował się tłumaczyć zbyt pośpiesznym uderzeniem Ney’a na nieprzyjaciela, na co cesarz miał mu powiedzieć:
- Ney walczył jak Francuz, ale ty zmarnowałeś nieodwołalnie najpiękniejszy dzień swojego życia”
Dalej pragnął tylko zniszczyć wojsko Kutuzowa. I po Możajsku, gdzie rozstrzygnięcia nie uzyskał, i gdy był w Moskwie gdzie marazmem się zaraził stało się za niedługo jasne że po jesieni przyjdzie zima...

Generalnie na Smoleńsku ofensywa końca lata 1812 roku winna się zakończyć.
Napoleon gdy zdecydował się ścigać Rosjan daleko za Dnieprem, za Smoleńskiem zaczął igrać z czasem.

Ale pamiętajmy mimo wszystko że nawet pod Berezyną Napoleon pokazał raz jeszcze klasę wymanewrowując wroga, a Ney którego tak brutalnie po 100 dniach potraktowano walczył jak Lew.

Przykłady te są w pozycji Austina, 1812 Wielki Odwrót; Kukiela tomie 2 „Wojny 1812 roku”; Adama Zamoyskiego „1812 Wojna z Rosją” czy w dziele Clausewitza „O wojnie”; jak i wielu wielu innych...

[Koroniarz]

[Brykiet]

Wojnę wygrywa nie ten, kto niepopełnia błędów, ale ten który popełnia ich m n i e j.

[Koroniarz]

Problem z błędami Napoleona w tej kampanii polega na tym, że były one dość ewidentne już wtedy i już wtedy budziły sprzeciw. Z zapisów wynika, że cesarz sam był ich świadom. Tak na dobrą sprawę wiedza zdobyta z czasem nie zmieniła to podstawowych konstatacji. Luk jest wciąż sporo, ale nawet tam gdzie są one stopniowo wypełniane raczej pogłębiają one, niż poszerzają nasza wiedzę (np. badania archiwów na temat losu jeńców francuskich i polskich). Ciekawe, że w kampanii 1814-ego z musu, dość skutecznie wracał do korzeni i wiele mniejszymi i wiele gorszymi siłami osiągał bardzie wymierne, choć ze względu na odmienną rzeczywistość krótkotrwałe, efekty.